مجله سورنا: ترک اعتیاد با متادون و بارداری مقوله بسیار پیچیده ای است. پیش از شروع برنامه ترک اعتیاد بایستی پزشک سلامت مادر و جنین را بررسی کند و برنامه ای متناسب با شرایط آن ها تنظیم کند. در صورت عدم وجود مراقبت های پزشکی لازم در هنگام ترک، ممکن است سلامت مادر و جنین با خطر جدی روبرو شود.

مجله سورنا: متادون و بارداری؛ اثرات مصرف متادون بر جنین چیست؟

 
سورنا | سرویس مادر و کودک - اعتیاد هرگز خوشایند و لذت بخش نیست. در این زمان شما به جسم و روانتان آسیب جدی می‌زنید. اما هنگامی که باردار هستید، مساله متفاوت می‌شود. سلامتی نوزادتان نیز به خطر می‌افتد، پس باید مصرف مواد مخدر مانند هروئین را  همین امروز متوقف کنید.
البته در مورد ترک اعتیاد بایستی با یک برنامه دقیق و هوشمندانه عمل کنید. همگان می‌دانند که اعتیاد به مواد مخدر در بارداری، آغاز یک تراژدی است. اما کمتر کسی در مورد مضرات ترک نابهنگام مواد مخدر یا بدون نظارت پزشکی مناسب در دوران بارداری اطلاع دارد. این شرایط ممکن است برای جنین خطرناک‌تر از ادامه مصرف آن باشد.
خبر خوب برای زنان باردار این است که می‌توانند اعتیاد به مواد را با درد و خطر کمتری برای جنین، ترک کنند. این روش که درمان نگهدارنده با متادون شناخته می‌شود، یک پروسه علمی تست شده و مورد تایید پزشکان است که می‌تواند زندگی شما را تغییر و فرزند شما را نجات دهد.
 

روش درمان نگهدارنده با متادون و بارداری

به مدت بیش از ۳۰ سال، پژوهشگران از درمان نگهدارنده با متادون برای کمک به افراد معتاد به مواد افیونی استفاده کرده‌اند، تا آن‌ها را از اجبار مصرف هروئین، مورفین و سایر مواد مخدر رهایی بخشند.
متادون ترشح دوپامین (در اثر مصرف هرویین، دوپامین در مغز آزاد می‌شود) در مغز را مختل می‌کند. همچنین دسترسی هرویین و سایر مواد مخدر را به مغز مسدود می‌کند. متادون با حذف اشتیاق فرد به مصرف مواد مخدر و درد ناشی از عدم مصرف، ترک را برای فرد ممکن می‌سازد. روش درمان نگهدارنده متادون اجازه می‌دهد تا معتادان بدون نیاز به مصرف دوباره هرویین یا سایر مواد مخدر، اعتیاد خود را ترک کنند.
از آنجا که متادون به طور بالقوه یک داروی خطرناک است (زمانی که بدون نظارت پزشکی استفاده شود)، استفاده از آن بایستی کنترل شده باشد. بنابراین، افرادی که در برنامه نگهدارنده متادون ثبت نام می‌کنند، باید روزانه به کلینیک متادون مراجعه کنند تا دوز روزانه دارو را دریافت کنند. یک دوز متادون (که به صورت خوراکی مصرف می‌شود) باعث کاهش گرایش به مواد مخدر و تخفیف علائم ترک به مدت ۲۴ تا ۳۶ ساعت می‌شود.
جایگزینی یک ماده مخدر (مانند هروئین) با یک داروی قوی (مانند متادون) به نظر انتخاب سالمی نمی‌رسد. اما ده‌ها سال تحقیق صد‌ها متخصص ترک اعتیاد و هزاران معتاد نجات یافته، نشان دهنده این است که درمان نگهدارنده متادون هم ایمن و هم تاثیر گذار است.
 
 

متادون و بارداری

اگر باردار هستید و از هروئین یا سایر مواد مخدر استفاده می‌کنید، باید بلافاصله توسط پزشک معاینه شوید. استفاده از مواد مخدر در دوران بارداری به شدت به مادر و جنین آسیب می‌رساند. قبل از شروع هر گونه برنامه ترک اعتیاد، ضروری است که یک پزشک متخصص وضعیت سلامت مادر و جنین را ارزیابی کند.
درمان نگهدارنده متادون برای زنان باردار دارای شرایط زیر است:
  1. درمان با متادون می‌تواند مانع از بروز علائم ترک در بسیاری از مصرف کنندگان مواد مخدر شود.
  2. ترک اعتیاد برای زنان باردار خطرناک است، زیرا باعث انقباض رحم شده که ممکن است منجر به سقط جنین یا زایمان زودرس شود.
  3. درمان نگهدارنده متادون با کاهش یا حذف علایم ترک می‌تواند زندگی کودک شما را نجات دهد.
  4. با درمان نگهدارنده متادون از تزریق‌های پی در پی هرویین رهایی می‌یابید که یکی از راه‌های اصلی گسترش عفونت میان مصرف کنندگان مواد مخدر است.


البته موارد یاد شده به این معنا نیست که درمان نگهدارنده با متادون یک گزینه بدون ریسک برای شما و کودکتان است. متأسفانه، در مواردی که زنان باردار از هروئین  و سایر مواد مخدر استفاده می‌کنند، تضمین چندانی وجود ندارد که مادر و کودک هیچ گونه آسیبی در فرایند ترک اعتیاد نبینند.


خطرات و مزایای درمان با متادون و بارداری

سوء مصرف مواد مخدر در دوران بارداری و بسیاری از عوامل محیطی مرتبط با آن (مانند عدم وجود مراقبت‌های بارداری) منجر به تولد نوزاد با وزن کم می‌شود. این خود یک عامل خطرساز برای تاخیر در رشد آینده کودک است.
درمان با متادون همراه با مراقبت‌های بارداری و یک برنامه جامع دارو درمانی می‌تواند بسیاری از پیامد‌های مرتبط با سوء مصرف مواد مخدر در مادر و جنین را بهبود بخشد. اگر چه نوزادانی که در معرض متادون در دوران بارداری بوده‌اند؛ نیاز به درمان علائم ترک متادون دارند.
به بیان دیگر، اگر شما در برنامه ترک اعتیاد با متادون برای زنان باردار مشارکت داشته باشید، ممکن است نوزاد شما پس از تولد، علائم ترک متادون را داشته باشد. مصرف متادون در دوران بارداری موجب بروز مشکلاتی برای جنین می‌شود. برخی از این موارد به شرح زیر است.
  • نوزادانی که در تحت تاثیر متادون بوده‌اند، در معرض خطر مرگ و میر، سندرم مرگ ناگهانی نوزاد، زردی و ترومبوسیتوز هستند.
  • میزان باروری در نوزادان پسر با استفاده از متادون کاهش می‌یابد.
  • اختلالات در مورفولوژی اسپرم و کاهش سطح سرمی تستوسترون و تحرک اسپرم در نوزادان پسر گزارش شده است.
  • مطالعات حیوانی نشان داده‌اند که درمان با متادون در نوزادان پسر باعث بروز تغییراتی در عملکرد جنسی آن‌ها می‌شود.

بیشتر بخوانید: درباره عوارض مصرف قرص متادون چه می‌دانید؟


متادون و شیردهی

متادون می‌تواند وارد شیر مادر شود. در کنار مزایای متادون برای ترک مصرف هرویین، خطراتی نیز برای نوزاد به همراه دارد. اگر در هنگام شیردهی متادون مصرف می‌کنید، لازم است از نکات زیر آگاه باشید.
  • متادون از شیر مادر عبور می‌کند.
  • نوزاد ممکن است به متادون معتاد شود و هنگام از شیر گرفتن نوزاد، علائم ترک اعتیاد از خود نشان دهد.
  • کودک باید به آرامی از شیر گرفته شود.
  • در دوران شیردهی، مادر از هیچ داروی دیگری نباید استفاده کند. زیرا این مواد از شیر عبور کرده و اثرات جبران ناپذیری بر نوزاد می‌گذارند.
  • در صورت آغاز مصرف متادون یا تغییر دوز در هنگام شیردهی، بایستی تغییر رفتار نوزاد را به دقت پیگیری کنید.

بیشتر بخوانید: بهترین روش برای ترک متادون چیست؟

سخن آخر اینکه

این عوارض جانبی بالقوه جدی و خطرناک است. اما در مقایسه با ادامه استفاده از هرویین در بارداری و خطراتی که جنین را تهدید می‌کند، رنگ می‌بازد.
سازمان ترک اعتیاد امریکا NIDA اعلام کرده است: "ترک هرویین به روش نگهدارنده با متادون برای زنان باردار" به شدت توصیه می‌شود" و این روش بر هر روش دیگری در دوران بارداری ترجیح داده می‌شود.

برگرفته از: crchealth و rehabs